Avrupa’dan CHP İçin Korkak Tepki: “Soru İşareti Doğurdu”

Türkiye’de Cumhuriyet Halk Partisi hakkında verilen “mutlak butlan” kararının yankıları Avrupa siyasetinde büyüyor. Ancak Avrupa Birliği’nin yaptığı açıklamada kullanılan yumuşak ton, özellikle muhalefete yakın Avrupa çevrelerinde ciddi eleştirilere neden oldu.

Ankara Bölge Adliye Mahkemesi’nin CHP kurultaylarını geçersiz sayan kararı sonrası, CHP Genel Başkanı Özgür Özel ve parti yönetiminin görevden alınması Avrupa’daki birçok kurum tarafından “demokrasi ve hukuk devleti açısından kaygı verici” olarak değerlendirildi.

Fakat en çok tartışılan açıklama, Avrupa Komisyonu cephesinden geldi.

AB’nin Açıklaması Beklentiyi Karşılamadı

Açıklama, AB Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Kaja Kallas’ın sözcüsü Anitta Hipper tarafından yapıldı.

Mesajda Türkiye’nin:

• AB’ye aday ülke olduğu,
• Avrupa Konseyi üyesi bulunduğu,
• demokratik standartlara uyma yükümlülüğü taşıdığı
  hatırlatıldı.

Ayrıca İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı Ekrem İmamoğlu dahil muhalefet isimlerine yönelik süreçlere dikkat çekildi.

Ancak açıklamadaki şu ifade büyük tartışma yarattı:

“Karar hukukun üstünlüğü, temel haklar, demokratik çoğulculuk ve yargı bağımsızlığı konusunda soru işaretleri doğurmaktadır.”

Muhalif çevreler ve bazı Avrupalı siyasetçiler, yaşananların yalnızca “soru işareti” olarak tanımlanamayacağını savundu.

Avrupa Parlamentosu’ndan Sert Çıkış

Nacho Sanchez Amor, Avrupa Komisyonu’nun açıklamasını açık şekilde eleştirdi.

İspanyol siyasetçi sosyal medya paylaşımında:

“Eğer bu vahim durum AB Komisyonu için sadece soru işaretleri doğuruyorsa, kendi raporlarına baksınlar”
ifadelerini kullandı.

Amor’un çıkışı, Avrupa kurumları içinde de Türkiye konusunda görüş ayrılıkları bulunduğunu ortaya koydu.

“Bu Teknik Ayrıntı Değil”

Avrupa Demokrat Partisi de CHP kararına sert tepki gösterdi.

Parti açıklamasında:

• CHP kongrelerinin iptal edilmesinin teknik mesele olmadığı,
• bunun doğrudan hukukun üstünlüğüne darbe anlamına geldiği,
• Avrupa’nın Türkiye’deki gelişmeleri görmezden gelemeyeceği
  vurgulandı.

Açıklamada ayrıca:

“Türkiye ile stratejik iş birliği demokrasi konusunda sessizlik anlamına gelemez”
ifadeleri dikkat çekti.

“Erdoğan Yargıyı Silah Olarak Kullanıyor”

Avrupa Parlamentosu’nun sol kanadındaki Avrupa Sosyalist Partisi ise çok daha sert bir dil kullandı.

Parti açıklamasında Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın:

• önce Ekrem İmamoğlu’nu hedef aldığı,
• şimdi de CHP yönetimine yönelik hamle yaptığı
  öne sürüldü.

Mesajda:

“Erdoğan yargıyı Türkiye’nin en güçlü muhalefet hareketini bastırmak için silah olarak kullanıyor”
ifadeleri yer aldı.

PES ayrıca Avrupa Birliği’ni “demokrasiye saldırıya karşı daha net tavır almaya” çağırdı.

Sosyalist Enternasyonal’den “Sistematik Baskı” Vurgusu

Aralarında CHP’nin de bulunduğu Sosyalist Enternasyonal da kararla ilgili açıklama yaptı.

Örgüt, Türkiye’deki sürecin:

• muhalefeti hedef alan,
• sistematik baskının parçası olduğu
  görüşünü savundu.

Açıklamada özellikle belediye başkanlarına yönelik operasyonlar ile İmamoğlu sürecine dikkat çekildi.

Avrupa’da Yeni Tartışma: Türkiye Güvenlik Ortağı mı?

Eski AB diplomatı Marc Pierini ise tartışmayı güvenlik boyutuna taşıdı.

Pierini, Türkiye’deki demokratik gerilemeye rağmen Ankara’ya Avrupa güvenlik mimarisinde büyük siyasi rol verilmesinin risk oluşturacağını savundu.

Bu yorumlar, Avrupa’da Türkiye’ye yönelik yaklaşımın artık sadece demokrasi değil:

• NATO,
• savunma sanayi,
• güvenlik ortaklığı
  başlıkları üzerinden de yeniden tartışıldığını gösteriyor.

Avrupa’dan Gelen Mesaj Net mi?

CHP kararına Avrupa’dan gelen açıklamalar Türkiye’de muhalefet çevrelerinde “yetersiz” bulunurken, Avrupa kurumları içinde de ton farkı dikkat çekiyor.

Bir kesim daha diplomatik ve kontrollü mesajlar verirken, diğer kesim yaşananları doğrudan “demokrasiye müdahale” olarak tanımlıyor.

Önümüzdeki süreçte:

• AB’nin Türkiye’ye yönelik siyasi tutumunu sertleştirip sertleştirmeyeceği,
• Avrupa Parlamentosu’nun yeni yaptırım veya rapor süreçleri başlatıp başlatmayacağı,
• Ankara-Brüksel hattındaki gerilimin artıp artmayacağı
  yakından takip edilecek.