TCMB Faizi Sabit Tuttu
ANKARA – Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), Haziran 2026 Para Politikası Kurulu toplantısında politika faizini beklentilere paralel şekilde yüzde 37 seviyesinde sabit bıraktı. Kararla birlikte Türkiye, politika faizinde dünyada en yüksek oranı uygulayan ülkeler arasında Venezuela’nın ardından ikinci sıradaki yerini korudu.
TCMB’nin faiz kararının ardından küresel politika faizi sıralamasında ilk üç ülke Venezuela, Türkiye ve Arjantin oldu. Venezuela’da politika faizi yüzde 58,91 seviyesinde bulunurken, Türkiye yüzde 37 ile ikinci, Arjantin ise yüzde 29 ile üçüncü sırada yer aldı.
Faiz Zirvesinden Kademeli Gerilemeye
Politika faizi, 21 Mart 2024 tarihinde yüzde 50’ye yükselerek tarihi zirvesine ulaşmıştı. Sonraki dönemde başlayan kademeli indirim süreciyle oran 22 Ocak 2026’da yüzde 37’ye çekilmişti. Haziran ayı toplantısında ise Merkez Bankası faizi değiştirmeyerek mevcut seviyeyi korumayı tercih etti.
Karar, enflasyonla mücadele kapsamında sıkı para politikası duruşunun sürdürüldüğüne işaret ederken, Türkiye’nin yüksek faiz uygulayan ülkeler arasındaki konumu da dikkat çekmeye devam ediyor.
Ekonomi Yönetimindeki Söylem ve Uygulamalar Gündemde
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan geçmiş yıllarda faiz karşıtı açıklamalarıyla kamuoyunun gündemine gelmiş, “Faiz sebep, enflasyon sonuç” ve “Nas ortadayken sana bana ne oluyor?” ifadelerini kullanmıştı. Buna karşın son yıllarda enflasyonla mücadele amacıyla politika faizinin önemli ölçüde yükseltilmesi ekonomi politikalarındaki değişimin göstergelerinden biri olarak değerlendiriliyor.
Erdoğan’ın geçtiğimiz hafta İstanbul Finans Merkezi’nde düzenlenen Dünya İslam Ekonomi Zirvesi’nde yaptığı “Faizin olduğu yerde bereket olmaz” açıklaması da faiz kararının ardından yeniden tartışma konusu oldu.
Yüksek Faiz Neden Uygulanıyor?
Ekonomistler, yüksek politika faizinin genellikle yüksek enflasyon ve kur istikrarsızlığıyla mücadele eden ülkelerde uygulandığını belirtiyor. Merkez bankaları, yerel para biriminin değer kaybını sınırlamak ve tasarrufları ulusal para cinsinden tutmayı teşvik etmek amacıyla faiz oranlarını yüksek seviyelerde tutabiliyor.
Yüksek faiz politikası kısa vadede kredi kullanımını ve tüketimi yavaşlatırken, talebi azaltarak fiyat artışlarını kontrol altına almayı hedefliyor. Bu nedenle politika faizi, enflasyonla mücadelede kullanılan en önemli araçlardan biri olarak kabul ediliyor.
Politika Faizi Ekonomiyi Nasıl Etkiliyor?
Politika faizi, merkez bankasının ticari bankalara uyguladığı borç verme faiz oranını ifade ediyor. Bu oran, kredi maliyetlerinden mevduat faizlerine, döviz kurundan enflasyona kadar birçok ekonomik gösterge üzerinde belirleyici rol oynuyor.
Faiz oranlarının yükselmesi durumunda kredi maliyetleri artarken, tasarruf eğilimi güçleniyor ve ekonomik faaliyetlerde yavaşlama görülebiliyor. Buna karşılık faiz indirimleri kredi kullanımını teşvik ederek tüketim ve yatırımları artırabiliyor. Ancak talebin üretimden daha hızlı büyümesi halinde enflasyonist baskılar yeniden ortaya çıkabiliyor.
Uzmanlar, Türkiye’nin politika faizinde Arjantin’in yaklaşık 8 puan üzerinde bulunmasının, mevcut ekonomik koşulların sürmesi halinde ülkenin küresel faiz sıralamasındaki üst sıralardaki konumunu bir süre daha koruyabileceğine işaret ettiğini belirtiyor.
