Avrupa Birliği’nde (AB) yürürlüğe giren yeni düzenlemeyle, büyük moda şirketlerinin satılamayan tekstil ürünlerini imha etmesi yasaklandı. Yeni kurala göre firmalar, kullanılmamış giysi ve ayakkabıları yeniden satışa sunmak veya bağışlamak zorunda olacak.
Avrupa Komisyonu verilerine göre, Avrupa’da satılamayan tekstil ürünlerinin yaklaşık yüzde 9’u her yıl yakılarak veya farklı yöntemlerle imha ediliyordu. Şirketler, uzun süreli depolama ve yeniden satış süreçlerinin daha yüksek maliyet oluşturduğunu belirterek bu yöntemi tercih ediyordu.
Yeni düzenleme kapsamında satılamayan ürünlerin öncelikle yeniden değerlendirilmesi veya sosyal kuruluşlara bağışlanması gerekecek. Ancak birden fazla sosyal kuruluşa bağış olarak sunulmasına rağmen belirlenen süre içinde kabul edilmeyen ürünlerin imha edilmesine izin verilecek.
Tüketiciye indirim fırsatı
Alman Perakendeciler Birliği (HDE), düzenlemenin tüketicilere olumlu yansıyabileceğini belirterek outlet mağazaları, tasfiye satışları ve ikinci el platformlarında daha fazla indirimli ürünün satışa sunulabileceğini açıkladı.
HDE Genel Müdürü Stefan Genth ise uygulamanın sektör açısından ek maliyetler doğurabileceğine dikkat çekti. Genth, hasarlı ambalajlar, yüksek lojistik giderleri ve düşük talep nedeniyle ürünlerin yeniden satışa hazırlanmasının veya bağışlanmasının firmalar için önemli bir mali yük oluşturacağını ifade etti. Ayrıca depolama, yenileme, belgelendirme ve ikinci el satış süreçlerinin de ek operasyonel zorluklar yaratacağını söyledi.
Moda sektörü düzenlemeyi destekliyor
Alman Moda Endüstrisi Birliği, yeni uygulamayı olumlu karşıladı. Birliğin Genel Müdürü Thomas Lange, kullanılmamış giysilerin imha edilmemesi gerektiğini belirterek düzenlemenin sürdürülebilirlik açısından önemli bir adım olduğunu söyledi.
Bununla birlikte Lange, mevcut kuralların yalnızca Avrupa’da faaliyet gösteren büyük üreticileri kapsamasını yetersiz bulduklarını ifade etti. Avrupa dışındaki düşük maliyetli üreticilerin de tekstil ürünlerinin toplanması, ayrıştırılması ve geri dönüştürülmesine ilişkin mali sorumluluk üstlenmesi gerektiğini savundu.
Çevre örgütlerinden uygulama uyarısı
Çevre örgütleri düzenlemeyi olumlu karşılarken, etkin denetim yapılmaması halinde hedeflenen sonucun elde edilemeyebileceği uyarısında bulundu.
Greenpeace’ten Moritz Jager-Roschko, şirketlerin ürünleri farklı kategorilerde göstererek kuralları aşabileceğini belirterek, etkin denetim mekanizmalarının hayata geçirilmesinin kritik önem taşıdığını söyledi.
WWF de imha yasağını tekstil atıklarının azaltılması açısından önemli bir başlangıç olarak değerlendirdi. Vakıf yetkilileri, düzenlemenin başarısının ancak düzenli denetim ve etkin uygulamayla mümkün olacağını vurguladı.
