İki ülke arasında son dönemde tırmanan çatışmaların ardından Pakistan, Afganistan’daki Taliban yönetimine karşı “açık savaş” ilan etti. Pakistan Savunma Bakanı Khawaja Asif, X hesabından yaptığı açıklamada “Sabrımız tükendi. Artık aramızda açık savaş var” ifadelerini kullandı.
Açıklamadan kısa süre önce Pakistan ordusu, Afganistan’ın başkenti Kabil ile Taliban yönetiminin merkezi konumundaki Kandahar’daki hedeflere yönelik hava ve kara operasyonları düzenledi. Pakistan Enformasyon Bakanı Attaullah Tarar, sosyal medya üzerinden yaptığı paylaşımda Kabil, Kandahar ve Paktia vilayetlerinde Taliban mevzilerinin vurulduğunu duyurdu.
Sınır hattında geniş çaplı operasyon
Reuters haber ajansının Pakistan güvenlik kaynaklarına dayandırdığı bilgilere göre, sınır hattı boyunca Taliban’a ait karakollar, karargâhlar ve mühimmat depoları hedef alındı. Operasyonların hem havadan hem karadan gerçekleştirildiği bildirildi.
Fransız haber ajansı AFP muhabirleri, Kabil’de iki saatten uzun süre patlama ve silah seslerinin duyulduğunu aktardı. Güney Afganistan’daki Kandahar’da da uçak sesleri duyulduğu bildirildi. Taliban yönetimi, Pakistan’ın saldırı düzenlediğini doğruladı.
Pakistan İçişleri Bakanı Mohsin Naqvi, saldırıların Taliban’ın “açık saldırganlığına” karşı “uygun bir yanıt” olduğunu savundu.
Uydu görüntülerinde Kabil üzerinde dumanların yükseldiği görüldü. Uluslararası ajanslara yansıyan fotoğraflarda başkentin farklı noktalarında patlama izleri dikkat çekti.
Taliban’dan karşı saldırı iddiası
Taliban yönetimi, bir gün önce Afganistan silahlı kuvvetlerinin Pakistan’daki askeri hedeflere yönelik “geniş çaplı” saldırılar düzenlediğini duyurdu. Açıklamada, Pakistan ordusuna ait 15 karakolun ele geçirildiği, “onlarca” Pakistan askerinin öldüğü, çok sayıda askerin yaralandığı veya esir alındığı öne sürüldü. Söz konusu çatışmalarda sekiz Afgan askerinin de hayatını kaybettiği bildirildi.
İki tarafın verdiği kayıp sayıları bağımsız kaynaklar tarafından doğrulanmış değil.
Önceki hava saldırıları ve sivil kayıplar
Pakistan ordusu, Pazar gecesi Afganistan sınırındaki bölgelere hava saldırıları düzenlemişti. Birleşmiş Milletler (BM) temsilciliğinin verdiği bilgilere göre saldırılarda 13 sivil hayatını kaybetti. Taliban hükümeti ise ölü sayısının 18 olduğunu açıkladı. Taliban, Pakistan tarafının en az 80 Afgan savaşçının öldürüldüğü yönündeki iddialarını reddetti.
Pakistan yönetimi, söz konusu operasyonların başkent İslamabad’da bir Şii camisine düzenlenen bombalı saldırı ile ülkenin kuzeybatısındaki diğer saldırılara misilleme olduğunu bildirdi. Yaklaşık iki hafta önce İslamabad’da düzenlenen saldırıda 31 kişi hayatını kaybetmiş, 160 kişi yaralanmıştı. Saldırıyı IŞİD üstlenmişti.
Sınır hattında artan gerilim
Pakistan hükümeti, Afganistan’daki Taliban yönetimini, Afgan topraklarından Pakistan’a yönelik saldırılar düzenleyen militan gruplara karşı yeterli önlem almamakla suçluyor. Taliban ise bu suçlamaları reddediyor.
Taliban’ın Ağustos 2021’de Afganistan’da yeniden iktidarı ele geçirmesinden bu yana iki ülke arasındaki sınır hattında çatışmalar sıklaştı. Geçen Ekim ayında yaşanan sınır çatışmalarında BM verilerine göre 70’ten fazla kişi hayatını kaybetmiş, yüzlerce kişi yaralanmıştı.
İki ülke, daha önce Katar ve Türkiye’nin arabuluculuğunda ateşkes ilan etmiş, ancak müzakerelerde kalıcı uzlaşma sağlanamamıştı.
Son gelişmeler, Pakistan ile Afganistan arasında uzun süredir düşük yoğunluklu devam eden gerilimin doğrudan ve kapsamlı bir askeri çatışmaya dönüşme riski taşıdığını gösteriyor. Bölgedeki güvenlik durumunun önümüzdeki günlerde daha da kötüleşebileceği değerlendiriliyor.
