ABD Başkanı Donald Trump’ın, uluslararası ihtilafları çözme iddiasıyla kurulmasını önerdiği ve kendisini “daimi başkan” ilan ettiği Barış Kurulu için İsviçre’nin Davos kentinde imza töreni düzenlendi. Dünya Ekonomik Forumu kapsamında gerçekleştirilen törene, ABD’nin önde gelen Batılı müttefikleri katılmazken, aralarında Türkiye’nin de bulunduğu yalnızca 19 ülkenin temsilcisi kuruluş şartına imza attı.
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ı temsilen törene katılan Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Türkiye adına Barış Kurulu Şartı’nı imzaladı. Törene ayrıca Arjantin, Macaristan, Azerbaycan, Ermenistan, Pakistan, Paraguay ve Endonezya gibi ülkelerin devlet ve hükümet başkanları ya da üst düzey temsilcileri katıldı.
Trump: “Dünyada Barış Olacak”
Avrupalı müttefiklerden beklediği desteği göremeyen Trump, konuşmasında 59 ülkenin kurula katılım taahhüdünde bulunduğunu öne sürdü. “Dünyada barış olacak” ve “Dünya benim sayemde daha barışçıl” ifadelerini kullanan Trump, Barış Kurulu’nun “bugüne kadar oluşturulmuş en önemli uluslararası kuruluş” olacağını iddia etti.
Trump, kurulun ilk etapta İsrail ile Hamas arasındaki savaşın ardından Gazze Şeridi’nin yeniden inşasını denetleyecek bir yapı olarak tasarlandığını, ilerleyen dönemde ise küresel ihtilafların çözümünde rol oynayacağını söyledi. “Gazze’de başarılı olup daha farklı alanlara yayılabiliriz” dedi.
Üyelik Şartları ve Tartışmalar
Beyaz Saray tarafından yapılan açıklamada, Barış Kurulu Şartı’nın yürürlüğe girdiği ve kurulun resmen kurulduğu duyuruldu. Buna göre, üç yılın sonunda kalıcı üye olmak isteyen ülkelerin 1 milyar dolar katkı payı ödemesi gerekecek. Ancak kurula katılım taahhüdünde bulunan ülkelerin tam listesi henüz açıklanmadı.
İsrail Başbakanı Benyamin Netanyahu törene katılmasa da İsrail’in kurula katılmayı taahhüt ettiği bildirildi. Buna karşılık Almanya, Fransa, İngiltere, İtalya ve İspanya başta olmak üzere ABD’nin Batılı müttefiklerinin büyük bölümü törene katılmadı.
Avrupa’dan Mesafeli Yaklaşım
Fransa, Barış Kurulu’na şimdilik katılmayacağını açıklayarak, kurulun tüzüğünün Gazze’ye ilişkin Birleşmiş Milletler (BM) kararlarıyla örtüşmediğini ve bazı maddelerin BM Şartı’na aykırı olduğunu savundu. Almanya Dışişleri Bakanı Johann Wadephul ise, “Zaten bir barış kurulumuz var, o da Birleşmiş Milletler” ifadelerini kullandı.
Avrupa Birliği üyesi ülkelerden yalnızca Bulgaristan ve Macaristan kuruluş şartına imza atarken, Rusya ve Çin davet edilmelerine rağmen katılımlarına ilişkin resmi bir açıklama yapmadı.
Uzmanlar, Trump’ın öncülüğündeki bu girişimin BM’ye alternatif bir yapı oluşturma riski taşıdığına dikkat çekerek, bazı çevrelerin bu adımı “BM’ye yönelik bir meydan okuma” olarak değerlendirdiğini belirtiyor.
